Torenhoge views dankzij influencerkinderen: waar ligt de grens?

Influencermarketing is tegenwoordig helemaal hot and happening. Als bedrijf ben je tegenwoordig vast hard op zoek naar dé geschikte influencer voor jouw product of dienst. Veel influencers brengen steeds vaker hun kinderen in beeld; de nieuwste generatie influencers in spé, ook wel de Alpha’s genoemd. Mogen zij überhaupt wel zo vaak figureren in allerlei online sponsordeals? En is het als bedrijf wel ethisch verantwoord om met deze influencers in zee te gaan?

Bron: Pexels https://www.pexels.com/nl-nl/foto/mode-iemand-camera-foto-nemen-6941451/

Generatie Alpha
Kinderen geboren tussen 2010 en 2024 behoren tot deze nieuwste generatie. Ze zijn nu vaak nog te jong – of niet eens geboren – om zelf over een digitale identiteit op social mediaplatformen te beschikken, maar maken van kleins af aan al kennis met allerlei technologieën. Opvallend is dat Alpha’s vooral opgroeien met Youtube. Volgens onderzoek van Ofcom kijken peuters al online naar tv programma’s, muziekvideo’s en vloggers. Vanaf de kleutertijd beginnen ze ook naar gamevideo’s, tutorials en Youtube-families te kijken. De gemiddelde schermtijd van kinderen was voorheen zo’n 3 uur per dag, maar sinds de lockdowns steeg dit vaak tot 7 uur per dag. Volgens Trouw zal dat inmiddels wel weer iets lager liggen, maar gaan we niet meer terug naar de gemiddelden die we voor het coronavirus kenden.

De ouders van generatie Alpha zijn voornamelijk Millennials, die de opkomst van het internet en sociale media hebben meegemaakt. Zij schaften als eerste producten aan via social media en verdienden er ook als eerste zelf geld mee. Foto’s en video’s van je kind online plaatsen is inmiddels normaal en 40% van de Millennials blijkt inmiddels voordat hun kind één jaar oud wordt alvast social media accounts voor ze aan te maken.

De oudste Alpa’s komen binnenkort in de puberteit terecht. Van sommigen van hen zijn hun complete levens open en bloot op internet te bewonderen. Zijn zij het straks wel eens met die beslissing die hun ouders voor ze maakten?

Mommy influencers en familievloggers
Influencers krijgen massaal aandacht op social media en steeds meer merken gebruiken influencermarketing in hun bedrijfsstrategie. Mommy influencers maken content rondom hun zwangerschap en opvoeding van hun kinderen. Zij vormen een compleet eigen niche waar veel merken zich graag op richten. Op mijn eigen Instagram verkenpagina komt Serena Verbon vaak voorbij. Zij maakt dagelijks content op Instagram, Youtube en haar blog. Haar twee zoontjes zijn vanaf de geboorte elke dag te volgen via allerlei foto’s en filmpjes. Haar Instagramfeed wisselt zich af met foto’s van Serena zelf en van haar kinderen. Opvallend is dat bijna elke foto met kind in beeld een samenwerking lijkt te zijn, dit is te zien in de beschrijving en via de tags. Van luiermerken naar hotels en van speelgoedmerken naar kinderkleding. Zelf heb ik hier mijn twijfels bij; waarom zijn kinderen – die duidelijk herkenbaar in beeld zijn – nodig bij elke sponsordeal? Denken merken ook niet steeds meer na over de privacy van deze kinderen, voordat zij met hun ouders gaan samenwerken?

Bron: Instagram @serenaverbon. De kinderen zijn voor dit artikel onherkenbaar gemaakt.

Ook familievloggers zijn razend populair. De Iers/Britse Saccone-Joly’s zijn pioniers op dit gebied; zij uploaden al sinds 2009 elke dag een vlog en verdienen hier groot geld mee. Rond 2012 begon ik dit kanaal zelf dagelijks te volgen en heb ik van alles meegekregen, waaronder vele verhuizingen en elke geboorte van hun vier kinderen en zes honden. Tegenwoordig hebben de Saccone-Joly’s hun Youtubevlogs op een lager pitje gezet. Ze blijken vaker lastig te worden gevallen door mensen met kwade bedoelingen, waardoor de kinderbescherming vaker onverwacht voor de deur staat. Ook komt vader Jonathan tegenwoordig in opspraak vanwege persoonlijke filmpjes die hij over zijn zoontje maakt. Dagelijks is op Instagram en Tiktok te zien hoe zijn 7-jarige zoontje dit jaar besloot om zijn haar te laten groeien en meisjeskleren te dragen. Volgens veel kijkers zijn deze video’s te persoonlijk voor het openbare internet en melkt de vader het lang uit om meer views op te leveren. Een Instagram topcomment leest: “Dit loopt uit de hand, we snappen het, hij draagt graag jurkjes en dat is oké. Laat hem zichzelf ontdekken zonder dat miljoenen mensen hem bekritiseren. Hij is niet oud genoeg om hier consent voor te geven.” Hier ben ik het mee eens en ik ben een paar jaar geleden dan ook gestopt met kijken.

Bron: @jonathanjoly Instagram. De kinderen zijn voor dit artikel onherkenbaar gemaakt.

Kinderen aan het werk en privacy
Bij traditionele reclamecampagnes worden kinderen beschermd door wet- en regelgeving, maar bij online campagnes is dit een stuk minder goed geregeld. In artikel 5 van de Reclamecode Social Media & Influencer Marketing (RSM) staat: “Het is niet toegestaan kinderen van 12 jaar en jonger rechtstreeks te stimuleren tot het maken van reclame voor producten of diensten op social media.” Dat lijkt op het eerste oog best duidelijk, maar blijkt in de praktijk anders te werken. Van een overtreding van artikel 5 is pas sprake wanneer in reclamecontent andere kinderen zouden worden gestimuleerd om zélf via hun eigen social media kanalen reclame te maken voor het desbetreffende merk, in ruil voor een beloning. Dat doen kinderen natuurlijk niet omdat zij daar simpelweg nog te jong voor zijn. Reclame door en voor kinderen is dus gewoon toegestaan, maar er wordt wel steeds meer gekeken naar de herkenbaarheid en transparantie van reclame en online sponsordeals. Ook werkt het kabinet volgens RTLnieuws aan een meldpunt waar mensen zich kunnen melden als ze vermoeden dat kinderen teveel ingezet worden met conversie als doel. Dit meldpunt moet samen met gesprekken met ouders, kinderen, pedagogen en via een inspectieonderzoek leiden tot verduidelijkte normen en regels.

Langzaamaan lijken steeds meer influencerouders zich in ieder geval vaker bewust te zijn van de privacy van hun kinderen. Sommigen door hun kinderen helemaal niet te tonen, maar meestal door ze onherkenbaar in beeld te brengen. Presentatrice Nicolette van Dam en haar man Bas Smit kozen hier eerder ook al voor. Waar hun dochters vroeger wel volop te zien waren op Instagram, worden ze nu enkel zonder gezicht in beeld gebracht en blijven de sponsordeals met kind in beeld beperkt.

Als bedrijf is het slim om goed onderzoek te doen naar de influencer waarmee je in zee gaat en je te beseffen dat de regelgeving gaat veranderen. Pas over zo’n tien jaar zullen de gevolgen voor influencerkinderen aan het licht komen en meetbaar worden. Maar tot die tijd: wie beschermt generatie Alpha op social media?